quả kiếp nhân duyên
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Danh từ:
- Kết quả của nghiệp duyên trong một kiếp sống: Cụm từ này chỉ sự liên hệ nhân quả giữa các mối quan hệ, tình cảm (duyên) và những sự kiện, hoàn cảnh (kiếp) xảy ra trong một đời người. Nó nhấn mạnh rằng mọi sự gặp gỡ, vui buồn trong đời đều là kết quả (quả) từ những nguyên nhân (nhân) đã gieo từ trước, tạo thành một vòng xoay của số phận.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ:
- Hai người gặp nhau, yêu nhau rồi lại chia lìa, ấy chính là quả kiếp nhân duyên. (Việc họ gặp gỡ, yêu thương rồi chia tay chính là kết quả của nghiệp duyên trong kiếp này.)
- Đời người lắm nỗi trầm luân, nghĩ cho cùng cũng tại quả kiếp nhân duyên. (Cuộc đời con người nhiều nỗi khổ đau, suy cho cùng cũng là do kết quả của nhân duyên và nghiệp kiếp.)
Các cách sử dụng nâng cao
- Dùng trong văn chương, triết lý Phật giáo: Cụm từ thường xuất hiện trong thơ ca, văn học cổ điển hoặc khi bàn luận về giáo lý nhân quả, luân hồi của đạo Phật để giải thích về số phận và các mối quan hệ.
- Thơ ca trung đại thường nói đến nỗi buồn quả kiếp nhân duyên. (Thơ ca thời trung đại thường nhắc đến nỗi sầu muộn về kết quả của nhân duyên kiếp sống.)
Biến thể và từ gần giống
- Nhân duyên (danh từ): Duyên do, nguyên nhân dẫn đến sự gặp gỡ, kết hợp (như hôn nhân). Thường chỉ yếu tố "duyên" lành.
- Nghiệp báo / Quả báo (danh từ): Kết quả (thường là xấu) phải nhận lấy từ những hành động (nghiệp) đã gây tạo trước đó. Nhấn mạnh vào "quả" của hành động.
- Kiếp nạn (danh từ): Tai ương, khổ nạn trong một đời người. Nhấn mạnh vào yếu tố "kiếp" với nghĩa tiêu cực.
Từ đồng nghĩa
- Báo ứng: Sự đền đáp, trả lại tương xứng (thường là xấu) cho những gì đã làm.
- Luân hồi nghiệp báo: Vòng xoay sinh tử và sự báo ứng của nghiệp.
Lưu ý về cách dùng
- Tính chất văn học và triết lý: "Quả kiếp nhân duyên" là một cụm từ cố định mang sắc thái trang trọng, triết lý sâu xa. Nó ít được dùng trong ngôn ngữ giao tiếp hàng ngày mà phổ biến hơn trong văn viết, thơ ca, hoặc khi bàn luận về tôn giáo, số phận.
- Không tách rời các yếu tố: Cụm từ này thường được dùng nguyên vẹn để diễn đạt một khái niệm trọn vẹn về mối quan hệ nhân-quả trong số phận con người, không nên tách rời các từ "quả", "kiếp", "nhân duyên" ra dùng riêng lẻ với ý nghĩa này.
- Quả là kết quả. Nhân là nguyên nhân, ý nói duyên (tốt). hay kiếp (xấu) cũng là có nhân với quả cả